Discriminatie 14 oktober onderwerp van gesprek (video)

14 oktober is er in de bibliotheek een gesprekstafel om discriminatie tegen te gaan.

Naar aanleiding daarvan spraken we Kimmy, die haar verhaal overigens niet voor de camera durfde te vertellen

Kimmy komt uit Zweden. Ze is bijna 30 jaar. Ze praat over grote en kleine voorvallen. Ook vertelt ze wat anderen volgens haar beter kunnen doen.

Wat is discriminatie voor u?
"Dat is een grote vraag. Ik ervaar het op grote en op kleine manieren. Soms zeggen mensen dat mensen zoals ik hier niet welkom zijn. Dat wij dit land slechter maken. Mijn partner en ik hebben een verschillende huidskleur. Soms kijken mensen naar ons en zeggen ze dat we niet samen horen te zijn. Dan is het heel duidelijk discriminatie."

Gebeurt dat vaak?
"De grote dingen gebeuren bij mij niet vaak. Daar heb ik geluk mee. De kleine dingen gebeuren wel heel vaak. Een voorbeeld: ik zeg dat ik uit Zweden kom. Dan zeggen mensen: 'Je ziet er niet uit alsof je uit Zweden komt.' Ik weet dat ze het niet kwaad bedoelen. Maar ik krijg daardoor het gevoel dat mijn thuis niet mijn thuis is. En hier is ook niet mijn thuis. Ik ben hierheen verhuisd en probeer hier een thuis te maken. Maar ik voel me hier niet echt welkom."

Waarom voelt u zich niet welkom?
"Dat komt vooral door het politieke klimaat. Rechtse partijen worden groter. Dat zie je terug in de samenleving. Sommige dingen verwacht je van een oudere generatie. Maar je ziet het ook veel bij jongeren. Daardoor blijft dat gevoel sterk. En het is niet alleen hier. In Zweden waren net verkiezingen. Rechts verloor daar voor het eerst duidelijk stemmen. Maar ik denk niet dat er een land is waar dit niet speelt."

Wat voelt u als u gediscrimineerd wordt?
"Ik spreek alleen voor mezelf. Iedereen ervaart het anders. Bij mij geeft het veel verdriet en veel angst. Ik voel die angst in mijn hele lichaam. Het voelt alsof iemand mijn hart vastpakt. Ik kan dan moeilijk ademen. Bij grote voorvallen word ik helemaal stil. Dat is een soort vecht-of-vluchtreactie. Zo probeer ik te voorkomen dat ik ga huilen. Bij kleine voorvallen voel ik het wel. Maar dan laat ik het los, zodat ik verder kan."

Kunt u afstand nemen van zo'n situatie?
"Dat hangt ervan af hoe persoonlijk het is. Soms vraagt iemand waar ik vandaan kom. Of zegt iemand dat ik er niet uitzie alsof ik uit dit land kom. Dan is het moeilijk. Het gaat dan over mij. Als ik weet dat iemand het niet kwaad bedoelt, lukt het beter."

Merkt u discriminatie ook in uw eigen omgeving?
"In mijn naaste kring niet meer. Ik heb afscheid genomen van mensen die mij dat gevoel gaven. In de kring daarbuiten gebeurt het wel. Er zijn familieleden die dingen zeggen waarop ik ze moet aanspreken. Dan zeg ik: wat je over andere mensen zegt, geldt ook voor mij. Met zulke woorden doe je meer mensen pijn dan je denkt."

Hoe reageren ze dan?
"Bijna altijd verdedigend. Ze zeggen: 'Zo bedoel ik het niet.' Of: 'Ik bedoel jou niet.' Maar ze vergeten dat hun woorden ook mij raken. En veel andere mensen. Er is veel haat, en die moet ergens heen. Daardoor komt het steeds weer uit bij discriminatie."

Heeft u weleens iemand anders laten denken over discriminatie?
"Ja. Ik groeide op met veel discriminatie. Toen ik 14 was, kreeg ik mijn eerste kus. Daarna zei de jongen dat hij mij niet had moeten kussen omdat ik bruin ben. Dat maakte mij helemaal kapot. Een paar jaar later nam hij meerdere keren contact met mij op. Hij bood zijn excuses aan. Hij was toen ook 14. Hij had dat gedrag van anderen geleerd. Toen hij ouder werd, begreep hij dat het fout was. Die excuses heb ik erg gewaardeerd."

Denkt u dat iedereen weleens discrimineert?
"Ik denk dat we allemaal weleens iemand discrimineren. Of we dat nu willen of niet. Mijn advies: als het gebeurt, luister dan. Probeer het te begrijpen en pas je gedrag aan. Veel mensen worden meteen verdedigend. Niemand maakt graag fouten. Maar door verdedigend te worden, maak je het erger. Neem liever even afstand. Zie het als een kans om iets te leren."

Heeft u zelf ooit iemand gediscrimineerd?
"Zeker. Vroeger gebruikten we woorden die niet goed waren. Als een jongen iets vrouwelijks deed, noemde je hem homo. Alsof dat iets slechts was. Mijn homoseksuele vrienden vroegen mij waarom ik dat woord zo gebruikte. Toen besefte ik dat het mensen pijn doet. Er zijn genoeg andere woorden. Dit woord is niet nodig."

Wilt u nog iets zeggen?
"Ik wil dat mensen vriendelijker zijn. En dat ze proberen om ook naar het standpunt van een ander te kijken. Je hoeft het niet met mij eens te zijn. We mogen van mening verschillen. Maar doe dat op een volwassen manier. En luister naar elkaar."

Welke rol speelt respect?
"Een grote rol. Ik heb het gevoel dat veel mensen beginnen bij het negatieve. Pas later leren ze de goede dingen. Waarom beginnen we niet gewoon met respect? Als iemand je daarna iets aandoet, mag je boos zijn. Maar waarom zou je boos zijn voordat iemand je iets heeft aangedaan? Dat begrijp ik niet."